Dù bị đau đớn quằn quại, tôi vẫn tha thiết yêu thương trần gian điên dại này – Hermann Hesse

June 7, 2015 (TM)

“Tác giả : Hermann Hesse : 1877-1962
giải Nobel Văn chương 1946
Quyển “Câu Chuyện Dòng Sông” dịch từ truyện “Siddhartha” trong tập “Weg nach Innen” (Đường Về Nội Tâm) của Hermann Hesse.

Hermann Hesse là một nhà văn hào của văn học Đức ở thế kỷ XX, sống cùng một thế hệ với Thomas Mann, Werfel, Wassermann và E. VI Salomon.
Hesse sinh năm 1877, được giải thưởng Nobel về văn chương năm 1946, tác giả nhiều tập thơ và nhiều cuốn tiểu thuyết bất hủ như Peter Camenianl (1904), Demian (1919), Der Steppenwol (1927), Narziss und Goldmun (1930), Das Glaserlenspiel (1943).
Tất cả tác phẩm của Hermann Hesse đều nói lên niềm cô đơn tâm linh của con người thời đại, nỗi thao thức triền miên của những tâm hồn khát khao đi tìm một chân trời mới cho đời mình và nhất là những nỗ lực vô hạn để vươn lên mọi ràng buộc của thân phận làm người.
Trọn tác phẩm của Hermann Hesse là lời thánh ca bay vút lên chín tầng trời, vọng lên nỗi đau đớn vô cùng của kiếp sống, là lòng hướng vọng nghìn đời của con người, dù bơ vơ bất lực mà vẫn luôn luôn tha thiết đi tìm giải thoát ra ngoài mọi giới hạn tầm thường của đời sống tẻ nhạt:

“Dù bị đau đớn quằn quại, tôi vẫn tha thiết yêu thương trần gian điên dại này”
Und allem Weh zum Trotze beib ich.
Verliebt in die verrucki Welt.

Khi viết dòng thơ trên phải chăng Hermann Hesse đã muốn nói lên tất cả ý nghĩa của sự nghiệp văn chương ông giữa cơn biến động phũ phàng của thời đại? Ý nghĩa thâm trầm ấy cũng bàng bạc trong quyển “Câu chuyện dòng sông”
Đọc “Câu chuyện dòng sông”, chúng ta sẽ thấy rằng cuộc đời đáng sống và chứa đựng muôn ngàn hương sắc tuyệt vời, mà chúng ta thường bỏ quên và đánh mất giữa đời sống thường nhật. “Câu chuyện dòng sông” là câu chuyện của mỗi người trong chúng ta; đó cũng là hình ảnh muôn thuở của trần gian và của mộng đời bất tuyệt.”

Đó là lời giới thiệu của Phùng Khánh và Phùng Thăng trong cuốn Câu Chuyện Dòng Sông dịch từ Siddhartha của Hermann Hesse.  Trong đó câu cuối của bài thơ “Gestutzte Eiche” của Hesse mà Phùng Khánh phóng dịch đã in vào tâm trí tôi từ trước ra sau, từ xưa đến nay và những khi đọc những ý hao hao của một Tuệ Sỹ hay Bùi Giáng thì càng thêm đậm nét…

Ta sống lại trên nỗi buồn ám khói
Vẫn yêu người từng khoảnh khắc chiêm bao
Từ nguyên sơ đã một lời không nói
Như trùng dương ngưng tụ ánh hoa đào
Nghe khúc điệu rộn ràng đôi cánh mỏi
Vì yêu người ta vói bắt ngàn sao
(Tuệ Sỹ)

Ngày sẽ hết tôi sẽ không ở lại,
Tôi sẽ đi và không biết đi đâu,
Tôi sẽ tiếc thương trần gian mãi mãi,
Vì nơi này tôi sống đủ với vui sầu.
(Bùi Giáng)

Sau đây là bản dịch tiếng Việt của anh Lê Cảnh Hoằng từ nguyên tác tiếng Đức:

Trông kìa! Ôi cây! Chúng nó xén cắt em đến thế sao
Em đứng xa lạ và dị kỳ!
Em trãi trăm lần đau đớn,
Để trong em nay chỉ còn kiên cường và ý chí!
Cũng như em, cuộc đời tôi bao tủi nhục, đớn đau không gục ngã
Vẫn mỗi ngày ngoi lên khỏi nghiệt ngã nhìn vào chân lý.
Những từ tâm dịu dàng trong tôi, dù đời có ruồng nhạo chê cười
Nhưng hồn tôi không hủy diệt.
Tôi mãn nguyện chan hòa
Nhẫn nại đâm chồi mới
Từ những nhánh đã trăm lần vùi dập
Dù bị đau đớn quằn quại, tôi vẫn tha thiết yêu thương thế gian điên dại này
(Lê Cảnh Hoằng dịch )

Tống Mai
Virginia, June 7, 2015

 

Leave a Reply